0212-543 33 20
info@personalogia.com

Blog

Güncel yazılar...

Dokuz Tip Mizaç Modeli ile Psikobiyolojik Kişilik Modeli ve Afektif Mizaç Modeli Arasındaki İlişki

Uzm. Dr., Enver Demirel Yılmaz

Uzm. Dr., Görkem Gençer

Psikolog, Özge Ünal

Psikolog, Alp Örek

Prof. Dr., Ömer Aydemir

Yrd. Doç. Dr., Erdem Deveci

Prof. Dr., İsmet Kırpınar

Özet

Amaç:Bu çalışmanın amacı, yeni bir mizaç modeli olan Dokuz Tip Mizaç Modeli (DTMM) ile Psikobiyolojik Kişilik Modeli (PKM) ve Afektif Mizaç Modeli’nin (AMM) kategori ve boyutları arasındaki olası ilişkileri ve birbirlerini yordama derecelerini saptamaktır. Yöntem: Çalışmanın örneklemi, yaşamının herhangi bir döneminde psikiyatrik tedavi almamış ve herhangi bir kronik hastalığı bulunmayan 206 sağlıklı gönüllüden oluşmuştur. Veri toplama aracı olarak, DSM-IV için Yapılandırılmış Klinik Görüşme (SCID-I), DSM-III-R Kişilik Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşme (SCID-II), Mizaç ve Kişilik Envanteri (MKE), Temperament Evaluation of Memphis, Pisa, Paris and San Diego Autoquestionnaire Version (TEMPS-A) ve Dokuz Tip Mizaç Ölçeği (DTMÖ) kullanılmıştır. Bulgular: DTM3, DTM8 ve DTM9 mizaç kategorileri dışında tüm DTMÖ kategorileri r=0.40 ve üzeri düzeyde çeşitli MKE boyutları ile anlamlı korelasyonlar göstermiştir. DTM1, DTM5 ve DTM9 mizaç kategorileri dışında tüm DTMÖ kategorileri ise; r=0.40 ve üzeri düzeyde çeşitli TEMPS-A kategorileri ile anlamlı korelasyonlar göstermiştir. Regresyon analizi sonuçlarında ise, DTMÖ kategorileri varyansının MKE boyutları ve TEMPS-A kategorileri tarafından %29-63 oranında açıklanabildiği saptanmıştır. Sonuç: Araştırma göstermiştir ki; DTMÖ ile psikiyatride yaygın kullanıma sahip iki ölçeğin boyut ve kategorileri arasında çok tutarlı ve anlamlı bağıntılar olsa da, DTMM ile PKM ve AMM arasında kavramsal yaklaşım farklılıkları bulunmakta ve DTMM’nin mizaç kategorileri kendilerine özgü özellikler barındırmaktadır.

Anahtar sözcükler: mizaç, karakter, dokuz tip mizaç modeli, psikobiyolojik kişilik modeli, afektif mizaç modeli

Yılmaz, E. D., Gençer, A. G., Ünal, Ö., Örek, A., Aydemir, Ö., Deveci, E., et al. (2014c). Dokuz tip mizaç modeli ile psikobiyolojik kişilik modeli ve afektif mizaç modeli arasındaki ilişki. Anadolu Psikiyatri Dergisi, doi 10.5455/apd.164248

http://www.scopemed.org/?mno=164248